مراحل طراحی پلان ساختمان مسکونی

مراحل طراحی پلان ساختمان مسکونی

مراحل طراحی پلان ساختمان مسکونی

اگر تابحال تجربه طراحی پلان معماری ساختمان‌های مسکونی را داشته باشید، حتما متوجه این موضوع شده‌اید که باید مراحل طراحی پلان ساختمان را به ترتیب انجام دهید تا طراحی پلان شما به بهترین شکل ممکن انجام شود. در این آموزش نحوه انجام صحیح این‌کار را به‌شما آموزش می‌دهم و با هم یاد می‌گیریم که چگونه پلان ساختمان مسکونی را طراحی کنیم.

در این آموزش به نحوه طراحی پلان آپارتمان مسکونی می‌پردازیم. دقت داشته باشید که تمام مراحل طراحی پلان که در ادامه ذکر می‌کنم، باید گام‌به‌گام و به‌ترتیب انجام شود. به‌عنوان‌مثال، شما نمی‌توانید در مرحله اول کار، به طراحی اتاق‌خواب‌ها بپردازید و بعد سراغ طراحی سرویس پله و آسانسور در پلان ساختمان بروید!

برای اینکه بتوانیم طراحی پلان معماری را به بهترین نحو ممکن انجام دهیم، قبل از هرچیزی باید بدانیم که نیازهای ساختمانی که قرار است پلان معماری طبقات مختلف آن را طراحی کنیم چیست؟ طبیعتا طراحی پلان هر ساختمانی بسته به شرایط و نیازهای آن، با ساختمان‌های دیگر متفاوت است.

مهم‌ترین عوامل تاثیرگذار در طراحی پلان آپارتمان‌ها و ساختمان‌های مسکونی عبارتند از:

  • نیازها و خواسته‌های کارفرما
  • ابعاد و مساحت زمین
  • شکل سایت پلان و دسترسی‌های بنا
  • شرایط و محدودیت‌های بنا
  • ضوابط شهرداری و شهرسازی منطقه
  • نوع کاربری ساختمان (آپارتمان مسکونی یا ساختمان ویلایی)
  • و…

در این آموزش صرفا به بررسی مراحل طراحی پلان ساختمان‌های مسکونی می‌پردازیم.

مراحل طراحی پلان ساختمان

آموزش لکه‌گذاری و طراحی پلان ساختمان مسکونی

در این مقاله فرض ما بر طراحی پلان یک آپارتمان مسکونی معمولی با ۴ یا ۵ طبقه روی پیلوت و تعداد یک واحد در هر طبقه است. چون می‌خواهیم به فرآیند و مراحل طراحی پلان بپردازیم، بنابراین مساحت، موقعیت یا شکل زمین ملاک نیست.

برای طراحی پلان معماری ساختمان مسکونی باید مراحل زیر را به‌ترتیب دنبال کنید.

مرحله اول: جانمایی سرویس‌پله و آسانسور در پلان ساختمان

اولین و مهم‌ترین چیزی که باید در طراحی ساختمان در مورد آن تصمیم‌گیری کنید، محل سرویس‌پله و آسانسور در پلان است. در جانمایی محل سرویس پله و آسانسور در پلان باید به عواملی مثل عرض و شکل زمین، تعداد واحد در هر طبقه، تعداد پارکینگ مورد نیاز در طبقه همکف و زیرزمین (در صورت وجود) و… توجه کرد. سپس باید در مورد شکل سرویس پله و اینکه سرویس پله ۴ طرفه، ۳ طرفه یا پله ۲ طرفه باشد، تصمیم‌گیری کنیم.

هرچند هیچ قانون کلی در این مورد وجود ندارد و با توجه به شکل و ابعاد زمین و محدودیت‌های پروژه باید بهترین موقعیت قرارگیری پله و آسانسور در پلان معماری را مشخص کرد، اما معمولا بهترین موقعیت سرویس پله و آسانسور در پلان آپارتمان های مسکونی، در وسط پلان است.

انتخاب مکان مناسب برای جانمایی سرویس‌پله و آسانسور در پلان، می‌تواند تاثیر مستقیمی در کیفیت سایر قسمت‌های ساختمان بگذارد. مهم‌ترین قسمت‌هایی که انتخاب محل صحیح باکس سرویس‌پله و آسانسور روی آن‌ها تاثیر مستقیم می‌گذارد عبارتند از:

  • طراحی پلان همکف و زیرزمین (در صورت وجود)
  • طراحی پارکینگ و جانمایی محل پارک خودروها در پلان پارکینگ
  • طراحی لابی و ورودی اصلی ساختمان
  • کیفیت فضاهای داخلی پلان معماری طبقات
  • دسترسی‌ها و سیرکولاسیون داخلی پلان معماری طبقات
  • نمای ساختمان
  • و…

 مراحل طراحی پلان ساختمان

مرحله دوم: تقسیم‌بندی فضاهای عمومی و خصوصی در پلان ساختمان

بعد از مشخص شدن محل سرویس‌پله و آسانسور در پلان، باید یک تقسیم‌بندی کلی در مورد فضاهای عمومی، خصوصی و نیمه‌خصوصی انجام دهیم. به اینکار اصطلاحا لکه گذاری پلان معماری هم می‌گویند.

البته لکه گذاری پلان شامل جانمایی پله و آسانسور هم می‌شود، اما به دلیل اهمیت محل قرارگیری سرویس پله در پلان و تأثیر آن در روند طراحی پلان، آن را در اولین مرحله کار قرار دادیم. برخلاف تصور خیلی از هنرجویان معماری، لکه گذاری پلان ساختمان مسکونی اصلا کار سختی نیست. هر چند اینکار در ساختمان‌های با مساحت زیاد و یا در طراحی های خاص شاید کمی سخت به‌نظر برسد و زمان بیشتری ببرد، اما در طراحی آپارتمان‌های مسکونی به‌هیچ‌عنوان کار دشواری نیست.

با توجه به موقعیت قرارگیری پله و آسانسور که گفتیم بهترین موقعیت آن در اینگونه ساختمان‌ها، در وسط پلان است، یک سمت پلان را به قسمت‌های خصوصی مثل اتاق خواب‌ها و حمام و سمت دیگر پلان را به قسمت‌های عمومی و نیمه خصوصی مثل پذیرایی، نشیمن و آشپزخانه اختصاص می‌دهیم.

در این مرحله از طراحی پلان، شاید نیاز باشد کمی موقعیت سرویس پله را جابه‌جا کنیم.

مرحله سوم: جانمایی محل آشپزخانه و ورودی ساختمان

تصمیم‌گیری در مورد بهترین موقعیت آشپزخانه در پلان یکی از مهم‌ترین موضوعاتی است که تا حد زیادی می‌تواند روی کیفیت طراحی پلان ساختمان تأثیر مستقیمی بگذارد. در کتاب ۷نکته در طراحی ساختمان‌های مسکونی  توضیحات کاملی در مورد بهترین موقعیت قرارگیری آشپزخانه در پلان توضیح داده‌ام. توصیه می‌کنم اگر هنوز این کتاب رایگان را مطالعه نکرده‌اید، همین الان این کتاب را دانلود و مطالعه کنید.

نکات مهم در طراحی آشپزخانه

در هنگام طراحی آشپزخانه حتما نکات زیر را رعایت کنید:

  • آشپزخانه را در موقعیتی طراحی کنید که دارای نور و تهویه مستقیم باشد.
  • سعی کنید امکان طراحی و دسترسی مستقیم به تراس از آشپزخانه ممکن باشد.
  • ورودی آشپزخانه باید نزدیک به ورودی واحد مسکونی باشد.
  • آشپزخانه باید به طور مستقیم با پذیرایی، نشیمن و ناهارخوری در ارتباط باشد.
  • حداقل مساحت آشپزخانه حدود ۱۰درصد زیربنای مفید کل واحد مسکونی باشد.
نکته‌ای که همیشه توصیه می‌کنم در طراحی آشپزخانه رعایت کنید این است که آشپزخانه را طوری طراحی کنید تا محرمیت آن حفظ شده و محل کار آشپزخانه (مخصوصا سینک و گاز) از تمام قسمت‌های پذیرایی قابل رویت نباشد.

مراحل طراحی پلان ساختمان

مرحله سوم: تصمیم‌گیری در مورد لکه‌گذاری اتاق‌خواب‌ها و حمام در پلان

در این مرحله از طراحی پلان ساختمان مسکونی، باید کمی دقت به خرج دهید و حالت‌های مختلف جانمایی اتاق خواب‌ها را بررسی کنید و بهترین تصمیم را در این مورد بگیرید.

در زمان طراحی اتاق خواب‌ها حتما به نکات زیر توجه کنید:

  • حتما یکی از اتاق خواب‌ها را بسته به مساحت بنا، به‌عنوان اتاق خواب والدین، بزرگ‌تر از سایر اتاق‌ها طراحی کنید. بهتر است مساحت اتاق والدین کمتر از ۱۵ متر مربع نباشد.
  • حتما برای اتاق خواب‌ها یک فیلتر ورودی در نظر بگیرید و دقت داشته باشید که درب اتاق‌ها از سایر قسمت‌های منزل به طور مستقیم قابل رویت نباشد.
  • حتی‌المقدور درب اتاق خواب والدین از اتاق خواب فرزندان فاصله داشته باشد و به هم چسبیده نباشد.
  • حتما همه اتاق خواب‌ها دارای کمد با عمق استاندارد ۶۰ سانتی‌متر باشند.
  • بهتر است عمق یکی از کمدها برای قرارگیری رختخواب ۸۰ یا ۱۰۰ سانتی‌متر درنظر گرفته شود.
  • حمام در نزدیکی اتاق خواب‌ها طراحی شود و حتما توجه شود که درب آن از سایر قسمت‌های منزل قابل رویت نباشد.

 مراحل طراحی پلان ساختمان

مرحله چهارم: ستون‌گذاری پلان با توجه به پلان معماری طبقات و موقعیت قرارگیری خودروها در پلان پارکینگ

بعد از اینکه کلیات طراحی پلان طبقات انجام شد و قبل از اینکه سراغ انجام اصلاحات و طراحی موارد جزئی‌تر برویم، باید با توجه به شکل پلان طبقات و طراحی پلان پارکینگ، ستون‌گذاری پلان ساختمان را انجام دهیم. خیلی از دوستان در نحوه ستون‌گذاری پلان معماری مشکل دارند. بر خلاف تصور، ستون گذاری در ساختمان‌های مسکونی کار بسیار ساده‌ای است.

در یک آموزش جداگانه در مورد نحوه ستون‌گذاری پلان معماری  به‌طور کامل توضیح داده‌ام و توصیه می‌کنم حتما این مقاله را هم مطالعه کنید.

در این مرحله از فرآیند طراحی پلان ابتدا باید سراغ طراحی پلان پارکینگ رفته و با توجه به تعداد و موقعیت قرارگیری ماشین‌ها در پارکینگ، ستون‌گذاری را انجام دهیم. سپس موقعیت قرارگیری این ستون‌ها را در پلان تیپ طبقات مورد بررسی قرار دهیم.

در این مرحله با توجه به موقعیت قرارگیری ستون‌ها در پلان پارکینگ ممکن است مجبور شویم تغییرات کوچکی در طراحی پلان معماری طبقات انجام دهیم.

 

بخوانید
ارتفاع ساختمان مسکونی

مرحله پنجم: انجام اصلاحات نهایی و ریزه‌کاری‌های مربوط به طراحی داخلی پلان

در این مرحله که تقریبا شکل کلی پلان آماده شده است، سراغ ریزه‌کاری‌ها و موارد مربوط به طراحی داخلی می‌رویم. در این مرحله از کار، با توجه به ستون گذاری که در مرحله قبل انجام دادیم، ممکن است نیاز باشد تا تغییرات خیلی جزئی در طراحی پلان معماری تیپ طبقات اعمال کنیم.

توصیه می‌کنم در این قسمت از طراحی پلان علاوه بر طراحی کلی لبه‌های نما، به مواردی مثل داکت‌های تأسیساتی هم فکر کنید و داکت‌های تأسیساتی تأثیرگذار در طراحی پلان را هم حتما در پلان معماری نمایش دهید.

 مراحل طراحی پلان ساختمان

مرحله ششم: مبلمان کردن پلان معماری

آخرین کاری که باید برای تکمیل طراحی پلان ساختمان انجام دهیم، مبلمان‌کردن اصولی پلان ساختمان است. مبلمان‌کردن صحیح و اصولی پلان یکی از مواردی است که به شما کمک زیادی می‌کند تا اشکالات طراحی خودتان را متوجه شده و آن‌ها را اصلاح کنید.

در هنگام مبلمان‌کردن پلان معماری حتما موارد زیر را رعایت کنید:

  • حتما از بلوک‌های مبلمان استاندارد استفاده کنید.
  • هرگز مقیاس و اندازه بلو‌ک‌های مبلمان استاندارد را تغییر ندهید.
  • فضاهای داخلی پلان را به‌شکل واقعی مبلمان کنید.
  • شکل ظاهری مبلمان فضاهای مختلف را حفظ کنید.
  • در مبلمان‌کردن ریزفضاهای پلان معماری، فضای تنفس را هم در نظر داشته باشید.
  • در هنگام مبلمان کردن پلان معماری، به جزئیات طراحی داخلی هم فکر کنید.

برای بهتر شدن کیفیت فضاهای داخلی پلان، در این مرحله نیز ممکن است نیاز باشد تا تغییرات ظریف و کوچکی در طراحی پلان معماری ساختمان انجام دهیم. تغییراتی که بیشتر در جهت بهینه و کارآمدتر شدن فضاهای داخلی پلان و با توجه به طراحی داخلی پلان معماری انجام می‌شود.

 مراحل طراحی پلان ساختمان

مراحل طراحی پلان آپارتمان‌های مسکونی و ساختمان‌های ویلایی را با همین فرمول می‌توانید انجام دهید. نکته‌ای که در طراحی ساختمان‌های ویلایی یک طبقه باید به آن توجه داشته باشید این است که با توجه به اینکه در اینگونه ساختمان‌ها سرویس پله و آسانسور وجود ندارد و باید مستقیما از داخل حیاط (در ساختمان‌های شمالی) و یا از خیابان (در ساختمان‌های جنوبی) وارد ساختمان شویم، طراحی قسمت ورودی و سیرکولاسیون فضاهای داخلی این ساختمان‌ها اهمیت ویژه‌ای پیدا می‌کند و باید با حوصله، دقت و زمان بیشتری این قسمت‌ها را طراحی کنید.
بخوانید
مراحل نقشه کشی سازه بتنی و فولادی

آموزش مراحل طراحی معماری یک پروژه معماری

اگر می‌خواهید مهارت خودتان در طراحی ساختمان‌های مسکونی را افزایش دهید، توصیه می‌کنم حتما آموزش طراحی پولساز را تهیه کرده و موارد ذکرشده در این آموزش را با دقت دنبال کنید. در آموزش طراحی پولساز، علاوه بر طراحی صفرتاصد پلان معماری یک پروژه واقعی، به موارد زیر می‌پردازیم:
  • آموزش کامل لکه‌گذاری و طراحی کامل پلان ساختمان
  • طراحی دقیق تمام فضاهای داخلی پلان به همراه توضیحات و نکات اجرایی
  • اصول و موارد اجرایی مربوط به طراحی داخلی پلان
  • طراحی پلان پارکینگ و زیرزمین
  • طراحی رمپ و جزئیات مربوط به آن به‌همراه نکات اجرایی
  • آکس‌بندی و ستون‌گذاری اجرایی پروژه
  • طراحی محوطه و حیاط به‌همراه نکات اجرایی مکمل
  • طراحی ورودی واحد مسکونی و سیرکولاسیون داخلی ساختمان
  • طراحی نمای ساختمان و سردر ورودی اصلی
  • و…

48 دیدگاه برای “مراحل طراحی پلان ساختمان مسکونی

  1. رضا موسوی گفته:

    سلام. خیلی جالب بود برام. تا حالا از این زاویه به طراحی پلان نگاه نکرده بودم. متاسفانه با اینکه لیسانس معماری دارم، حتی نمیتونم یه پلان ساده طراحی کنم. لطفا در مورد طراحی پلان آموزش های بیشتری در سایت بزارید.

  2. علی باقری گفته:

    سلام مطالبی که میزارید خیلی عالی و کاربردیه. لطفا مقاله های بیشتری در مورد طراحی پلان بزارین

  3. میلاد گفته:

    سلام جناب مهندس.
    در مورد دوره آرشیتکت برتر سوال داشتم.
    دوره جدید غیر حضوری هستش ممنون میشم راهنمایی کنید

    • امیر راد گفته:

      سلام دوست عزیز.
      دوره “آرشیتکت برتر“ یک دوره حضوری و بسیار مفید است. در این دوره تمام مهارت‌های لازم برای طراحی اجرایی پروژه‌های معماری و قرارداد با کارفرما به شما آموزش داده می‌شود.
      به همه دوستان توصیه می‌کنم در صورتی که امکان شرکت در این دوره رو دارید، سریع‌تر ثبت نام کنید. چون ظرفیت این دوره محدوده و احتمالا تا یک سال دیگه چنین دوره‌ای برگزار نخواهد شد.
      برای اطلاع از اخبار کلاس‌ها و دوره‌های حضوری در کانال تلگرام و پیج اینستاگرام رادآرشیتکت عضو شوید.
      RadArchitect@

  4. sakn139547 گفته:

    سلام.چرا من هر کاری میکنم فایل پی دی اف مراحل طراحی ساختمان مسکونی برام دانلود نمیشه و به ایمیلم نمیاد؟اگه امکان داره فایل پی دی اف تمام مقاله هایی که تو سایت گذاشتینو واسم بفرستین

    • امیر راد گفته:

      سلام دوست عزیز؛
      فایل پی‌دی‌اف مقالات به‌صورت خودکار و اتوماتیک به آدرس ایمیل شما ارسال می‌شود.
      به جهت اطمینان، لینک دانلود را مجددا برایتان ایمیل می‌کنیم. لطفا ایمیل خودتان را بررسی کنید.

  5. سعید گفته:

    سلام.ساختمان شمالی و جنوبی فقط برا ساختمانهای آپارتمانی است یا برای ساختمانهای ویلایی هم شمالی و جنوبی وجود داره؟اگه وجود داره مگه میشه در ساختمان جنوبی اول وارد قسمت خصوصی خانه شد بعد وارد قسمت عمومی بشیم؟با فرض اینکه زمین فقط از شمال به معبر راه دارد

    • امیر راد گفته:

      سلام.
      مفهوم طراحی شمالی یا جنوبی هم در مورد ساختمان‌های مسکونی چند طبقه (آپارتمان) و هم برای ساختمان‌های ویلایی یک و ۲ طبقه صدق می‌کند.
      راهکارهای زیادی برای سوال شما وجود دارد و این کار بر خلاف تصور شما اصلا کار سختی نیست.
      بسیاری از منازل قدیمی موجود در شهرهای ایران از این نوع هستند که اگر فقط کمی به ظرافت و شکل طراحی آنها نگاه کنید، نکات بسیار زیادی را از طراحی آنها یاد خواهید گرفت.
      در این مورد در مقاله افزایش اعتمادبه‌نفس در طراحی معماری توضیح داده‌ام که توصیه می‌کنم حتما این مطلب را بخوانید.

  6. amin گفته:

    سلام.من متوجه ساختمان شمالی و جنوبی نشدم میشه توضیح بدین بعد دلیل شمالی و جنوبی بودن ساختمانها چیه مگه چه فرقی داره؟
    آیا حیاط باید حتما رو به جنوب باشه؟
    شما گفته بودین پذیرایی و آشپزخانه همیشه در جنوب طراحی شوند آیا در مقاله مراحل طراحی پلان مسکونی اون پذیرایی وآشپزخانه سمت جنوب هستند؟

    • امیر راد گفته:

      سلام دوست عزیز؛
      شمالی و جنوبی بودن ساختمان‌ها مربوط به شکل زمین، موقعیت قرارگیری زمین و طرح‌های شهری تصویب شده برای آن منطقه است. سطح اشغال در ساختمان‌های شمالی در انتهای زمین قرار دارد و در ساختمان‌های جنوبی، سطح اشغال در ابتدای زمین قرار دارد.
      به طور خیلی کلی و به بیان ساده، در ساختمان‌های شمالی، ساختمان در انتهای زمین قرار دارد و برای دسترسی به آن ابتدا وارد حیاط می‌شویم. اما در ساختمان‌های جنوبی، ساختمان در ابتدای ورود به زمین و حیاط در انتهای زمین قرار دارد.
      البته حالت‌های خاصی هم وجود دارد که بسته به موقعیت زمین می‌توان بنا را به صورت شرقی یا غربی طراحی کرد. این ساختمان‌ها معمولا حاشیه زیاد و عمق کمی دارند.
      حتی در برخی موارد بسته به ابعاد و موقعیت زمین و منوط به موافقت شهرداری منطقه، می‌توان ۱۰۰ درصد سطح زمین را برای زیربنا اشغال کرد.
      در مورد قسمت دوم سوالتان باید به یک نکته مهم اشاره کنم و آن این است که در طراحی و معماری هیچ بایدی وجود ندارد اما بسیار بهتر است که فضاهای اصلی منزل که در طول روز بیشتر مورد استفاده قرار می‌گیرند رو به جنوب باشند تا از نور جنوب بیشترین بهره را ببرند.
      طرحی که در این مقاله می‌بینید در ابتدا به این شکل نبوده و بنا به درخواست و اصرار کارفرما قرینه طراحی شده است.

  7. سعید گفته:

    سلام.هنگام انجام لکه گذاری پلان باید اندازه لکه هارو هم مد نظر بگیریم و لکه گذاری کنیم یا بدون اندازه ، لکه گذاری کنیم؟منظورم اینه که وقتی داریم لکه گذاری پلان رو انجام میدیم نیاز به در نظر گرفتن ابعاد و اندازه لکه ها هست یا خیر

    • امیر راد گفته:

      سلام. سوال بسیار خوبی مطرح کردید.
      یکی از مهارت‌هایی که به عنوان معمار باید به اون تسلط پیدا کنید، رعایت تناسب و مقیاس فضاهای داخلی پلان در زمان لکه گذری اولیه است.
      حتما باید در زمان لکه گذاری روی پلان به ابعاد فضاها توجه داشته باشیم و سعی کنیم لکه گذاری پلان رو با مقیاسی نزدیک به واقعیت انجام دهیم. هر چقدر در زمان لکه گذاری پلان بیشتر مقیاس و
      ابعاد فضاها رو رعایت کنیم و دقیق‌تر باشیم، در نهایت طرح نهایی دقیق‌تر و سریع‌تر به نتیجه خواهد رسید.
      متاسفانه دوستان زیادی رو دیدم که بدون توجه به اندازه و مقیاس فضاها، لکه گذاری رو انجام میدن و همین موضوع باعث بروز مشکلات زیادی در روند طراحی اونها میشه.

  8. tmohsen6152 گفته:

    سلام ضمن تشکر از مطالب بسیار عالی شما
    زمینی دارم به ۸۸۰ متر که سمت شمال و سمت غرب آن خیابان هست و هرکدام به عرض ۱۶ متر
    سمت غرب و جنوب ان همسایه هست
    می خوام یه طراحی ویلایی داشته باشم
    می تونم بنا را در شمال زمین زمین قرار بدم ولی نچسبونمش به بر شمالی؟ یا نه حتما باید کل بر شمالی را بنا قرار بدم ؟
    در مورد جانمایی فضاها نظیر خوابها آشپزخانه و … هم لطفا راهنمایی کنید
    همچنین سوال دیگه:
    حتما باید ۶۰% بسازم یا نه؟ میتونم مثلا ۱۷۰ متر بسازم

    • امیر راد گفته:

      سلام دوست عزیز؛
      ۱- در مورد اینکه بنای شما در سمت شمال زمین باشد یا جنوب آن، منوط به موقعیت زمین و ضوابط شهرداری آن منطقه است.
      ۲- بله. ساختمان می‌تواند از بر اصلی زمین در هر ۴ جهت فاصله داشته باشد و منعی برای این موضوع وجود ندارد، مشروط بر اینکه در سمت دیگر از حداکثر میزان طول پیشروی ، فراتر نروید.
      ۳- ضابطه ۶۰ درصد زیربنا، یک ضابطه کلی و برای تعیین حداکثر میزان زیربنا است (که البته با رعایت شرایطی می‌توان کمی بیشتر از ۶۰ درصد مساحت زمین را هم به عنوان سطح اشغال استفاده کرد)، اما محدودیت و ممنوعیتی برای سطح اشغال کمتر از ۶۰ درصد وجود ندارد و شما می‌توانید مساحت کمتری را اشغال کنید.
      ۴- در مورد جانمایی فضاهای داخلی در مقاله بالا توضیحات کلی داده شده است. به طور کلی در هنگام طراحی موارد زیر را در نظر داشته باشید:
      – نسبت و مقیاس فضاهای داخلی نسبت به یکدیگر و نسبت به کل بنا
      – سیرکولاسیون و روابط فضاهای داخلی
      – نورگیری مناسب تمام فضاهای داخلی

  9. tmohsen6152 گفته:

    سلام لطفا در مورد نورهای سمت شمال شرق غرب و جنوب توضیح بدین و اینکه بهتر هست چه فضاهایی در چه سمتهایی قرار بگیرند و جانمایی بشوند؟ و اینکه ضوابط شهرداری هر شهر رو از کجا می تونم دانلود کنم ؟ اگه باید تو سایت شهرداری برم از کدوم قسمتش؟ و ابعاد استاندارد آشپزخانه، خواب سرویس بهداشتی و … چطوریه؟ ممنون از حوصلتون و راهنماییتون

    • امیر راد گفته:

      سلام دوست عزیز؛
      اگر شما ساختمانی داشته باشید که از تمام جبهه‌ها قابلیت نورگیری داشته باشد، بهتر است که نور جنوب را به فضاهای اصلی مثل پذیرایی و با کمی عقب‌نشینی از جداره اصلی به آشپزخانه اختصاص دهید.
      نور شمال را به فضاهایی مثل اتاق خواب‌ها و اتاق مطالعه اختصاص دهید و نور شرق را به سرویس ها و حمام اختصاص دهید. البته طبیعتا شاید نتوانید به این دقت نورگیری فضاهای داخلی ساختمان را تفکیک کنید، اما همیشه باید سعی کنید به طور کلی در لکه‌گذاری و جانمایی فضاهای داخلی این اصول را رعایت کنید.
      ضوابط شهرداری در شهرها و مناطق مختلف با توجه به طرح‌های جامع هر منطقه و هر شهر متفاوت است و بهترین مرجع برای این منظور، شهرداری هر منطقه است. طبیعتا این ضوابط وم مقررات در سایت شهرداری‌ها باید موجود باشد.
      در مورد سوال سوم تان توصیه می‌کنم حتما کتاب الکترونیکی ۷ نکته طلایی در طراحی واحدهای مسکونی را از سایت را دانلود و به دقت مطالعه کنید.

  10. فاطمه گفته:

    با سلام ضمن تشکر از توضیحات جامع و کاربردی شما….اگر مقدور هست از ضوابط نورگیری این قبیل ساختمان ها هم توضیح بدید سپاس گزارم

    • امیر راد گفته:

      سلام دوست عزیز؛
      متاسفانه در مبحث نورگیری فضاهای داخلی استاندارها و ضوابط مناسبی وجود ندارد که سازندگان ساختمان‌های مسکونی را ملزم به رعایت نورگیری مناسب کلیه فضاهای داخلی کند.
      اما وظیفه ما به‌عنوان یک معمار و طراح ساختمان، این است که هیچ‌فضایی را در پلان ساختمان، بدون داشتن نور مستقیم و متناسب با آن طراحی نکنیم.
      در کناب الکترونیکی “۷ نکته در طراحی واحد‌های مسکونی”، در مورد نورگیری فضاهای داخلی پلان توضیح داده‌ام. می‌توانید این کتاب رایگان را از سایت رادآرشیتکت دانلود و مطالعه کنید.
      موفق باشید؛

  11. محمد گفته:

    سلام آقای مهندس؛
    خدا قوت، از جنابعالی به دلیل زحمات زیادی که برای آگاهی و افزایش سطح اطلاعات جامعه معماری، متقبل میشین به نوبه خودم، تشکر و قدردانی می کنم. بنده یکی از مشتری های پروپاقرص سایت شما هستم. نرم افزار اندازه گذاری در اتوکد رو از سایت شما تهیه کردم، راضی کننده و عالی بود.
    اما سوالی که دارم و از شما می خوام راهنمایی کنین؛ دو پیشنهاد برای خرید زمین دارم (از لحاظ موقعیت مکانی تقریباً هردو یکسان هستند)؛ یکی به مساحت ۱۹۵ متر مربع، جنوبی و دیگری ۲۵۵ متر مربع شمالی ( این زمین اوقافی و از لحاظ قیمتی در هر متر مربع، حدود ۳۰۰ هزارتومان از زمین های دیگر کمتر ست). به نظر شما کدام را انتخاب کنم؟ (هدف از ساخت زمین استفاده شخصی است).
    پیشاپیش از شما قدرانی می کنم.
    ارادتمند: توسلی

    • امیر راد گفته:

      سلام. وقت بخیر؛

      از لطف شما سپاسگزارم و خوشحالیم که فعالیت‌ها و محصولات ما در سایت رادآرشیتکت برای شما و سایر دوستان مفید واقع شده است.

      برای نظر دادن در مورد سوالی که درباره خرید زمین مطرح فرمودید، احتیاج به اطلاعات دقیق‌تر، شامل محل، موقعیت زمین، ایعاد دقیق، سایت‌پلان، تراکم مجاز هر کدام و همچنین میزان پیشروی همسایه‌های مجاور داریم. همچنین شما مطرح نکردید قصد دارید چند طبقه و در هر طبقه چند واحد احداث کنید.

      اما به طور کلی (با فرض اینکه عرض هردو زمین ۱۰ متر باشد) موارد زیر را در نظر بگیرید:

      ۱- اگر قصد احداث ۲ واحد در هر طبقه را دارید، زمین جنوبی مناسب‌تر است. چون می‌توان ۲ واحد شمالی و جنوبی در آن طراحی کرد تا هر دو واحد از نورگیری مناسبی برخوردار باشند. اما با توجه به طول کم زمین (۱۹٫۵ متر)، حداکثر میزان زیربنای شما در هر طبقه (طول پیشروی مجاز شما ۱۱٫۷ متر + حداکثر ۲ متر پیشروی در حیاط + حداکثر ۱ متر کنسول در خیابان) ۱۴۷ متر خواهد بود، که کار طراحی واحدها و مخصوصا تامین پارکینگ را کمی مشکل می‌کند.

      ۲- در زمین شمالی زیربنای شما حدود ۱۷۰ متر خواهد بود، که کار را برای طراحی دلخواه آسان‌تر می‌کند، اما مناسب برای طراحی به‌صورت ۲ واحد در هر طبقه نیست، مگر اینکه حداقل عرض زمین ۱۲ متر باشد.

      ۳- با توجه به مساحت زمین جنوبی، اگر قصد داشته باشید واحد ۳ خوابه طراحی کنید، از کیفیت طراحی و کارآیی فضاهای داخلی کاسته خواهد شد.

      نتیجه:
      در مجموع زمین‌های جنوبی برای طراحی واحدهای مسکونی و سکونت، مناست‌تر هستند و فضاهای داخلی باکیفیت‌تری در آن‌ها می‌توان ایجاد کرد.

  12. مهدی گفته:

    با سلام.خسته نباشید.در ابتدا تشکر میکنم از مطالب ارزشمندتون.
    ۱-در یک شهری مانند یزد حداقل ابعاد زمین برای ساخت یک واحد مسکونی سه طبقه استاندارد و هزینه کم چه ابعادی است؟
    ۲-در حال حاضر متوسط قیمت ساخت برای هر متر مربع چقدر است؟
    ۳-چگونه می توان در یک شهر زمینهایی که قیمت مناسبی دارند و در آینده پیشرفت میکنند را پیدا کرد؟
    مجدداً از وقی که میگذارید سپاسگزاری می کنم.

    • امیر راد گفته:

      سلام دوست عزیز؛
      ۱- ابعاد زمین کاملا به نیاز و هدف شما از ساختن ساختمان بستگی دارد. این که در هر طبقه چند واحد قصد احداث دارید و متراژ حدودی هر واحد چقدر باشد.
      به‌طور کلی با فرض اینکه قصد ساخت آپارتمان‌های معمول شهری را دارید، اگر در هر طبقه قصد دارید یک واحد ۲ خوابه داشته باشید، حداقل مساحت زمین شما باید ۱۵۰متر مربع باشد. اگر قصد دارید در هر طبقه یک واحد بزرگ‌تر سه خوابه و یا دو واحد دو خوابه طراحی کنید، مساحت زمین شما نباید از ۲۵۰ متر مربع کمتر باشد.

      ۲- قیمت ساخت مسکن به عوامل بسیاری بستگی دارد، اما مهم‌ترین موضوعات تأثیرگذار بر قیمت تمام شده ساخت مسکن، مصالح، دستمزد نیروهای اجرایی، هزینه‌های مربوط به شهرداری، پروانه و پایان‌کار است. قیمت مصالح در شهرهای مختلف تقریبا یکسان است. دستمزد نیروهای اجرایی هم در شهرهای مختلف تفاوت کمی با یکدیگر دارد. اما هزینه‌های مربوط به شهرداری و اخذ مجوزهای لازم برای ساخت بنا و گرفتن پایان‌کار در هر شهر و در هر منطقه تفاوت‌های اساسی با یکدیگر دارد که می‌تواند قیمت تمام شده ساختمان را افزایش دهد.
      به طور کلی با توجه به موارد گفته شده در بالا، قیمت ساخت هر متر مربع ساختمان در شهرهای مختلف ایران، بین ۷۰۰ هزار تومان تا یک میلیون تومان برآورد می‌شود. البته در برخی از مناطق تهران، به دلیل موارد ذکر شده، این هزینه به ازای هر متر مربع بیشتر از سه میلیون تومان است.
      طبیعی‌است در ساخت بنا و مخصوصا در نازک‌کاری و دکوراسیون داخلی، هرچه از مصالح لوکس‌تر استفاده کنید، هزینه ساخت به‌همان نسبت افزایش پیدا می‌کند.

      ۳- برای پیدا کردن زمین‌های مستعد رشد با کسانی که در این زمینه خبره هستند در شهر خودتان مشورت کنید. مشاهده و مطالعه نقشه‌های جامع شهری و طرح‌های تفصیلی مناطق مختلف شهرتان هم کمک زیادی به شما در این زمینه خواهد کرد.
      در انتخاب زمین، به موقعیت آن، ابعاد زمین و همین‌طور عرض خیابان، توجه کنید. زمین‌های مستطیل شکل با نسبت عرض به طول حدود ۲ به ۳، زمین‌های مناسبی برای طراحی هستند. همچنین برای ساخت آپارتمان مسکونی، زمین‌های جنوبی مناسب‌تر از زمین‌های شمالی هستند.

      موفق باشید؛

  13. ایرانی گفته:

    با سلام خدمت آقای مهندس
    قصد انتخاب واحد در واحدهای نو ساز دارم. تقریبا ۷۰ واحد است که در دور ردیف مجزا ساخته شده اند . یک ردیف بلوکهای کنار هم ۴ طبقه ای و ردیف دیگر بلوکهای ۶ طیقه ای و دارای آسانسور می باشند.
    بلوکهای ۴ طبقه دارای ۸ واحد و بلوکهای ۶ طبقه دارای ۱۲ واحد است . همه واحدها دارای پنجره از سمت شمال و جنوب می باشند.
    به نظر شما کدام واحد در کدام طبقه مناسبتر هم برای سکونت و هم برای فروش است؟
    انتخاب خودم آخرین طبقه یعنی طبقه ششم و غربی ترین واحد است چون نور بهتر و چشم انداز بهتری دارد. اما از نظر سرمایشی و گرمایشی و پشت بام مردد هستم.
    لطفا راهنمایی بفرمایید.
    با تشکر

    • امیر راد گفته:

      سلام دوست عزیز؛
      در انتخاب واحد مسکونی باید به مساحت و تعداد واحدها در هر طبقه توجه داشت که البته در مورد ساختمانی که ذکر کردید، تعداد واحدها و مساحت آنها در هر طبقه برای هر دو بلوک ۴ و ۶ طبقه یکسان است.
      در ساختمان‌هایی که دارای آسانسور هستند، همیشه طبقات بالاتر نسبت به طبقات پایین‌تر ارجحیت دارند. قیمت این واحدها نیز معمولا کمی گران‌تر از واحدهای مشابه در طبقات پایین‌تر است.
      نور مستقیم و مخصوصا ویو در طبقات بالا بسیار تعیین کننده است.
      بنابراین با توجه به توضیحاتی که فرمودید، انتخاب شما بهترین انتخاب است و من هم توصیه می‌کنم یک واحد در طبقه ششم را انتخاب کنید. واحدی که بهترین چشم‌انداز را دارد.
      خیلی نگران موضوع سرمایش و گرمایش نباشید. اگر سازنده بنا از نظر کیفیت ساخت، کمی منصف بوده باشد، مشکلی از این بابت نخواهید داشت. مخصوصا اگر واحد شما دارای سقف کاذب باشد که عملا فضایی خالی بین سقف سازه‌ای و فضای داخل مسکونی ایجاد می‌کند و وجود چنین فضایی تا حد زیادی از اتلاف و تبادل انرژی در طبقات آخر ساختمان جلوگیری می‌کند.
      موفق باشید؛

      • ایرانی گفته:

        سلام مجدد
        از راهنمایی ارزشمند شما بی نهایت سپاسگزارم .
        سازه بتنی است بشت بامها با توجه به اینکه سقف کناف کار شده فضای خالی که شما فرمودین ایجاد شده است.

    • امیر راد گفته:

      سلام دوست عزیز؛
      بهتر است پله تقریبا در وسط بنا قرار بگیرد. دو اتاق خواب در سمت خیابان و پذیرایی را مشرف به حیاط که از نور جنوب برخوردار است، جانمایی کنید.
      با توجه به عرض کم زمین، آشپزخانه را پشت سرویس پله و قبل از پذیرایی جانمایی کنید.
      حتما برای هر طبقه یک تراس در سمت حیاط در نظر بگیرید.
      تا جایی که امکان دارد مساحت تراس را زیاد در نظر بگیرید.
      دقت داشته باشید برای هر دو اتاق کمد با عمق حداقل ۶۰ سانتی‌متر طراحی کنید.
      برای طراحی آشپزخانه نیز وقت کافی اختصاص دهید تا بهتری فرم و جانمایی و حداکثر مقدار کابینت و میز کار را بوجود آورید.

      موفق باشید؛

  14. بهزاد بهاری گفته:

    سلام جناب مهندس. وقتتون بخیر
    با توجه به اینکه اکثر طراحان فاصله کف تا کف در طبقات مسکونی را ۳٫۲۴ متر در نظر میگیرند امکان اجرای سقف کاذب با طرح دلخواه وجود ندارد و ارتفاع مفید طبقات حدود ۲٫۸۰ میشود که به نظر بنده کمی کوتاه است. در شهر مشهد حداکثر ارتفاع طبقات از نظر ضوابط شهرداری چه میزان است؟

    • امیر راد گفته:

      سلام دوست عزیز؛

      ضابطه خاصی برای ارتفاع کف تا کف در ساختمان های مسکونی وجود ندارد، اما این فاصله و ارتفاع مفید هر طبقه باید معقول باشد.
      در گذشته که سقف های طاق ضربی رایج بود و خبری از طراحی و اجرای سقف کاذب نبود، ارتفاع کف تا زیر سقف را ۲٫۸۰ در نظر می‌گرفتند و همین مقدار کفایت می‌کرد. اما الان خیر.
      با توجه به نوع سقف‌های جدید مثل کامپوزیت و …، که تیرها و عناصر سازه ای بر خلاف طاق ضربی که کد زیر تیرها باید یکی می‌بود، کد روی تیرها دارای اهمیت است و باید یکسان و همتراز باشد. همین موضوع و همچنین عبور لوله ها و عناصر تاسیساتی از زیر سقف و ارتفاع متفاوت تیرها، باعث بوجود آمدن سقف کاذب شده است.
      به نظر بنده حداقل فاصله کف تا کف در ساختمان های مسکونی نباید از ۳٫۴۰ کمتر باشد، هرچند بهتر است این فاصله را ۳٫۵۰ در نظر گرفت که در زمان طراحی داخلی، دست طراح برای طراحی سقف کاذب باز باشد.

      موفق باشید؛

  15. روح اله گفته:

    ممنون بابت مطالب مفیدی که ارسال نمده اید.
    در صورت امکان بنده را راهنمایی کنید:
    – زمینی دارم به مساحت ۲۳۶ متر( طول ۲۳٫۶ و عرض ۱۰). بعد از عقب نشینی عرض زمین به ۸ متر تقلیل پیدا میکند. که از طرف ۲۳٫۶ به کوچه ۸ متر راه دارد . میخواستم ۱۳۰ متر بنا در هر طبقه بسازم. شما میتوانید یک نقشه ای پیشنهادی به من دهید؟ لازم به یادآوری است که دو خوابه طراحی صورت گیرد.
    با تشکر

    • امیر راد گفته:

      سلام دوست عزیز؛
      چنانچه پروژه شما یک پروژه اجرایی است، می‌توانید برای انجام طراحی اجرایی با دفتر مجموعه تماس بگیرید و یا درخواست خودتان را به‌همراه مشخصات و اطلاعات تماس خودتان را از طریق فرم تماس با ما ارسال کنید، تا پس از بررسی اولیه پروژه، برای قرارداد طراحی با شما تماس گرفته شود.

      موفق باشید؛

  16. محمد امین گفته:

    سلام و وقت بخیر
    به عنوان مالک چه سوالاتی از طرف مهندس طراحی معماری از من پرسیده خواهد شد؟ آیا ممکن است پرسشنامه ای ارائه دهید؟
    سپاس

    • امیر راد گفته:

      سلام دوست عزیز؛

      مهندس طراح، جهت انجام یک طراحی خوب و ایده‌آل برای شما، نیازمند شناخت دقیق نیازهای آشکار و پنهان شماست.
      مهندسین معمار بسته به مهارت و تجربه‌ای که دارند، و البته اهمیتی که برای شما و طراحی ساختمان شما قایل هستند، باید سوالات کلی و بعضاً خصوصی از شما بپرسند تا بتوانند دقیقا متناسب با خواسته‌ها و نیازهای شما و اعضای خانواده‌تان طراحی را انجام دهند.
      اما متاسفانه بسیارند مهندسین معماری که بدون تجربه کافی در این زمینه، طرح‌های یکسانی برای افراد با نیازهای متفاوت طراحی می‌کنند.
      یک مهندس طراح خوب باید دقیقا مثل یک پزشک توانمند که پس از شنیدن صحبت‌های شما و معاینه دقیق شما، نسخه‌ای کاملا منحصربه‌فرد برای شما می‌نویسد، عمل کند.

      موفق باشید؛

  17. حمید گفته:

    ممنون از مطالب بسیار مفیدتون؛
    اگه بخواهیم یه مجتمع حداکثر دوطبقه طراحی کنیم که همه فضاهای مورد نیاز به علاوه اتاق پدر و مادر، یک اتاق برای پدربزرگ و مادربزرگ، پرستار و اتاق کودک، یک مطب، آبدارخانه و آتلیه برای پسر خانواده و دفتر وکالت برای دختر خانواده باشد پیشنهاد شما چیه ؟ ممنون میشم راهنمایی کنید.

    • امیر راد گفته:

      سلام دوست عزیز؛
      سوال شما بسیار کلی است. همچنین از نوع پرسش مشخص است که یک پروژه دانشجویی است.
      اما در طراحی این ساختمان نکات زیر را مدنظر داشته باشید:
      ۱- اتاق‌های اعضای اصلی خانواده در طبقه بالا طراحی شود.
      ۲- اتاق پدربزرگ و مادربزرگ در طبقه همکف و به‌گونه‌ای طراحی شود که از نورکافی برخوردار باشد. این اتاق باید حتما مجهز به حمام و توالت‌فرنگی باشد.
      ۳- یک بخش مجزا در طبقه همکف با دسترسی جداگانه، برای دفاتر کار در نظر بگیرید. این قسمت می‌تواند به‌گونه‌ای طراحی شود که از یک‌طرف با قسمت داخلی منزل اصلی در ارتباط باشد.
      حتما زیربنای طبقه همکف بیشتر از طبقه اول باشد و طوری دو طبقه روی هم جانمایی شود که یک تراس بزرگ برای طبقه اول ایجاد شود.

      موفق باشید؛

  18. محمد گفته:

    با سلام و عرض ادب
    مطالب بسیار جالب و آموزنده و با بیان عامی عنوان گردیده است . باتوجه به اینکه هم اکنون بنده قصد تجمیع دوملک به متراژ ۸۴ مترمربع (در ابعاد ۶*۱۴) را دارم ودر مجموع ۱۶۸ مترمربع خواهد بود که پس از اصلاحات ۱۳۷ مترمربع در ابعاد (۱۲*۱۱٫۵ )خواهد گردید و برای این ملک نقشه پلان و واحد ها را ترسیم نمودم . لذا میخواستم جهت ترسیم نقشه با شما دوست گرامی مشورت کنم. چگونگی ارسال نمونه نقشه ترسیم شده را برای اظهار نظر جنابعالی بفرمایید . ممنون

  19. reza.ar75 گفته:

    خیلی عااااااااالی بود.
    لطفا مطالب بیشتری در مورد طراحی پلان آپارتمان های دو واحدی بگذارید.
    ممنونم استاد.

  20. آرزو گفته:

    اگه بگم وبلاگتون فوق العادس اصلا اغراق نکردم الان که امیلامو داشتم چک میکردم اونم ساعت ۳ صبح گمون نکنم اگر چیزی بجز این نوشته ها بود حتی بازش میکردم عالی بود با قدرت ادامه بدین

  21. مهدی مهدوی گفته:

    سلام و قت بخیر و خسته نباشید چند تا سوال داشتم محبت می کنید جوابشو به ایمیلم ارسال کنید ممنون می شم.
    دلایل ایجاد واحد همسایگی
    ضوابط کلی طراحی نما در بافت فرسوده
    محدودیت های ارتفاع ساختمان در بافت فرسوده
    ضوابط کلی پلان مسکونی از نظر نور
    ضوابط کلی پلان مسکونی از نظر عمومی و خصوصی
    با تشکر خیلی محبت می کنید.

    • امیر راد گفته:

      سلام. بعید می‌دانم چنین نرم‌افزارهایی برای طراحی ساختمان وجود داشته باشد. ضمن اینکه اگر بر فرض محال وجود داشته باشد هم قطعا ناکارآمد خواهد بود.
      همان‌طور که می‌دانید طراحی هر ساختمان باید بر اساس نیازهای آن ساختمان و ساکنین آن انجام شود و این یک کار حرفه‌ای است. بنابراین اگر قصد ساخت ساختمان دارید، شدیدا توصیه می‌کنم برای طراحی پلان‌های اجرایی آن بر اساس نیازها و خواسته‌های خود و اعضای خانواده‌تان وقت و هزینه صرف کنید و حتما از افراد حرفه‌ای در این زمینه کمک بگیرید و از تجربیات آن‌ها استفاده کنید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

برای دانلود فایل اتوکد مبلمان
ایمیل خود را وارد کنید
فایل نمونه را به ایمیلم ارسال کن
Close
برای دانلود فیلم با کیفیت بالا
لطفا ایمیل خود را وارد کنید
فیلم را برایم بفرست
نگران نباشید. مزاحم نیستیم!
Close
توانایی خودتان در طراحی معماری را به چالش بکشید!

چالش طراحی معماری

برای ورود به این چالش جذاب و دریافت اطلاعات کامل پروژه، ایمیل خودتان را وارد کنید.
در این چالش جذاب شرکت می‌‌کنم!
نگران نباشید. هیچ ایمیل مزاحمی ارسال نمی‌کنیم.
close-link

هفت نکته طلایی
در طراحی واحدهای مسکونی
ترفندهایی که بسیاری از معماران و طراحان ساختمان نمی‌دانند!
کتاب را برایم ایمیل کن
نگران نباشید! هیچ ایمیل مزاحمی ارسال نمی‌کنیم.
close-link

دانلود ویدئو با کیفیت اچ‌دی

ایمیل خودتان را وارد کنید و همین الان دانلود کنید
دانلود ویدئو
close-link

دانلود ویدئو با کیفیت اچ‌دی

ایمیل خودتان را وارد کنید و همین الان دانلود کنید
دانلود ویدئو
close-link

دانلود فیلم با کیفیت اچ‌دی

برای دانلود فیلم، ایمیل خودتان را وارد کنید
دانلود فیلم
close-link

دوره رایگان طراحی معماری

برای تکمیل ثبت‌نام، مشخصات خودتان را وارد کنید.

اطلاعات شما نزد رادآرشیتکت محفوظ است.